Postoje događaji koji ostaju trajno zapisani u kolektivnom sjećanju, a jedan od takvih trenutaka za Mostar i cijelu Bosnu i Hercegovinu bio je povratak Starog mosta na njegovo mjesto iznad Neretve.
Na današnji dan prije 22 godine svečano je otvoren obnovljeni Stari most u Mostaru, više od deceniju nakon što je ovo remek-djelo osmanske arhitekture iz 16. vijeka srušeno tokom rata u Bosni i Hercegovini, javlja Anadolu.
Stari most izgrađen je 1566. godine po nalogu sultana Sulejmana Veličanstvenog, a gradnju je predvodio čuveni osmanski arhitekta Mimar Hajrudin. U vrijeme nastanka predstavljao je jedno od najvećih građevinskih dostignuća, a njegova jedinstvena lučna konstrukcija decenijama je bila simbol Mostara.
Tokom ratnih dešavanja od 1992. do 1995. godine most je bio izložen artiljerijskim napadima. Granate ispaljene sa položaja srpske vojske u proljeće 1992. godine oštetile su konstrukciju mosta, dok je kula Čardak na zapadnoj strani Starog mosta potpuno izgorjela.
Nakon višednevnog granatiranja sa položaja Hrvatskog vijeća odbrane, Stari most je srušen 9. novembra 1993. godine. Njegovim rušenjem teško je stradala i istorijska jezgra Mostara.
Obnova kao simbol povratka
Ideja o obnovi Starog mosta pokrenuta je odmah nakon završetka rata. Inicijativu je predvodio tadašnji gradonačelnik Mostara Safet Oručević.
Tokom posjete Mostaru 1996. godine, tadašnji predsjednik Republike Turske Suleyman Demirel izrazio je spremnost da njegova zemlja u potpunosti finansira obnovu mosta. Ipak, odlučeno je da projekat bude međunarodnog karaktera, dok je Turska postala jedan od prvih počasnih donatora.
Obnova Starog mosta okupila je stručnjake iz više zemalja, a korištene su tradicionalne tehnike gradnje kako bi novi most što vjernije odgovarao originalnom izgledu.
Svečano otvorenje obnovljenog Starog mosta održano je 23. jula 2004. godine, čime je Mostaru vraćen jedan od njegovih najprepoznatljivijih simbola.
Godinu kasnije, 2005. godine, Stari most i stara gradska jezgra Mostara uvršteni su na UNESCO listu svjetske baštine.
Danas Stari most nije samo arhitektonski spomenik, već simbol obnove, povezivanja i trajne vrijednosti kulturnog nasljeđa.
IzvorI: Dnevni avaz, Anadolu, UNESCO
